.webp&w=3840&q=75)
Süreç Madenciliği nedir?
Süreç Madenciliği (Process Mining); bilgi sistemlerinde (ERP, CRM, BPM, Core Banking, e-ticaret vb.) oluşan event log verilerini analiz ederek, kurum içindeki gerçek iş süreçlerini ortaya çıkaran, izleyen ve optimize eden veri odaklı bir yaklaşımdır.
Geleneksel süreç modelleme “nasıl olması gerektiğini” gösterirken; süreç madenciliği gerçekte ne olduğunu veriye dayanarak gösterir.
Keşif, event log verilerinden hiçbir ön model olmadan gerçek sürecin otomatik çıkarılmasıdır.
Sistemlerden alınan tipik event log alanları:
Case ID (Örn: Sipariş No)
Activity (Yapılan işlem)
Timestamp (Zaman bilgisi)
Resource (İşlemi yapan kişi/sistem)
Bu verilerden algoritmalar süreç haritasını üretir.
🔍Şeffaflık
Keşif sayesinde:
Sürecin gerçekten kaç varyantı olduğu görülür
Paralel akışlar ortaya çıkar
Gereksiz tekrarlar (rework) tespit edilir
Ortalama çevrim süreleri ölçülür
Yani “Biz süreci böyle işletiyoruz” yerine 👉 “Veri bize sürecin aslında böyle işlediğini söylüyor.”
📊 Olay günlüklerinden alıntı(Extract from event logs)
Süreç madenciliğinin kalbi event log’dur.
Veri kaynakları:
ERP (SAP, Oracle)
CRM
BPM (örneğin IBM BAW gibi workflow sistemleri)
Ticketing sistemleri
Bu loglardan:
Süre
Bekleme süresi
Onay gecikmesi
Departman performansı
gibi metrikler çıkarılır.
Özellikle workflow altyapınız varsa (örneğin BPM tabanlı sistemler), süreç madenciliği için zaten %70 hazır veri altyapısına sahipsiniz.
🔎 İzleme (Monitoring)
Monitoring, keşfedilen sürecin canlı izlenmesi ve performans takibi anlamına gelir.
Amaç:
SLA takibi
KPI ölçümü
Süreç sapmalarının anlık tespiti
Bu aşama operasyonel mükemmellik için kritiktir.
📏 Uygunluk Analizi
Conformance checking, mevcut sürecin:
Tanımlı BPMN modele uygun çalışıp çalışmadığını
Atlanan adım olup olmadığını
Yanlış sıralama yapılıp yapılmadığını
analiz eder.
Örneğin:
Onay adımı atlanmış mı?
Kontrol yapılmadan ödeme gerçekleşmiş mi?
Bu özellikle regülasyonlu sektörlerde (bankacılık, sigorta, kamu) hayati önem taşır.
🔎Kök Neden Analizi
Süreçte gecikme varsa neden?
Belirli bir departman mı?
Belirli bir ürün tipi mi?
Belirli bir müşteri segmenti mi?
Belirli bir saat aralığı mı?
Süreç madenciliği sadece “sorun var” demez, 👉 “Sorun şu varyantta, şu aktivitede, şu koşulda oluşuyor” der.
Bu veri temelli yaklaşım iyileştirme projelerinde ciddi hız kazandırır.
Optimizasyon
Optimization, elde edilen içgörüleri kullanarak süreci iyileştirme aşamasıdır.
Amaç:
Süreyi azaltmak
Maliyeti düşürmek
Kaynak kullanımını optimize etmek
Müşteri deneyimini artırmak
🧪 Simülasyon
Simülasyon sayesinde:
Yeni bir onay adımı eklenirse ne olur?
2 kişi daha eklersek SLA düşer mi?
Otomasyon eklenirse çevrim süresi ne kadar azalır?
“Gerçek sisteme dokunmadan” senaryo test edilir.
Bu özellikle dönüşüm projelerinde risk azaltır.
🎯 Önceliklendirme
Her iyileştirme eşit etkiye sahip değildir.
Süreç madenciliği şunu gösterir:
En çok gecikmeye sebep olan adım hangisi?
En maliyetli varyant hangisi?
En sık tekrar eden hata nerede?
Böylece iyileştirme backlog’u veriyle önceliklendirilir.
Örneğin:
%5 varyant → düşük öncelik
%60 hacimli varyant → yüksek öncelik
Bu yaklaşım özellikle Agile dönüşüm ve süreç iyileştirme roadmap’lerinde çok etkilidir.
Kurumunuza özel use-case senaryolarını birlikte keşfetmek için bizimle iletişime geçin.